හේතු-ඵල වාදය සහ නිවන් මඟ...

බුදුන්වහන්සේ දේශනා කල නිවන් මග හේතු-පල වාදයක නොවේ. බුදුදහමද
හේතු-පලවාදයක් නොවේ. බොහෝ දෙනෙක් නිවරැදිව කරුණු වටහා නොගෙන අනුන්
කියන්නන් වාලේ මෙන් හැම දෙයටම හේතු-පල වාදයක ඉදිරිපත් කරති. බුදුන්වහන්සේ
හේතු -පල න්‍යායක් ලෙස ලෝකයට ඉදිරිපත් කලේ පටිච්ච සමුප්පාදයයි.
ස්වභාවයෙන්ම නැති කෙනෙක්, පුද්ගලයෙක්, යථා ස්වභාවය නොදන්නා ප්‍රථක්ජනයා
සිතෙන්ම නිපදවා ගෙන, ඒ හේතුවෙන්ම අවිද්‍යාව මුලිකව ගොඩ නගා ගන්නා සංස්කාර
ලෝකයක පැටලී, නාම-රූප දෙකක් මවාගෙන සසර ගමනේ යෙදෙන ආකාරය විස්තර කරන
බුදුන් වහන්සේගේ විග්‍රහයයි, පටිච්ච සමුප්පාදය හෙවත් හේතු-පල න්‍යාය.
එමගින් දුක නම්වු පන්ච උපාදානස්කන්ධයක් ගොඩ නැගෙන ආකාරය සහ එයට හේතුව
සිතෙන්ම මවගත් නාම-රූප ලෝකයට ඇති තණ්හාව බවත් එමගින් පෙන්වා දුන්හ.
මේ සියලු දුකටත්,සසර ගමනටත් හේතු වන්නෙ,ස්වභාවයෙන්ම ඇතිවන හේතු -පලවාදයක්
නොවේ. වැරදි දැකීම හෙවත් මිත්‍යා දෘෂ්ඨිය නිසා සිදුවන සිතෙන්ම කරන මවා
ගැනීමකි.
එනිසා පටිච්ච සමුප්පාදය යනු තිබිය යුතු වැළද ගත යුතු නිවරැදි මගක් නොව
දුක සහ දුක ඇතිවීමට හේතුව විග්‍රහ කිරිමකි.ඒ නිසා පටිච්ච සමුප්පාදය
නිවරැදිව ගැබුරින් දැක අවබෝධ කල යුතු වන්නෙ තමන්ගේ වර්තමාන තත්වය
නිවරැදිව වටහා ගැනීමටය.
තමන් දැනට සිටින තත්වය සහ එයට හේතු දැකීම, එයින් නිදහස් වීමේ මුලික
පියවරයි. එම අවබෝධය නොමැතිව චතුර් ආර්ය සත්‍ය අවබෝධ කල නොහැකිය. එනිසා
පටිච්ච සමුප්පදය නිවරැදිව දැකීම අවශ්‍ය වන්නේ, එතුලින් ලබන දැකීම දුකෙන්
ගොඩ ඒමට හේතු වන බැවිනි.
නිවන හෝ නිවන් මග හේතු-පලවාදයක් නොවේ. හේතු-පලයෙන් නිදහස්වීමකි.
හේතූන්ගෙන් යමක් හට ගන්නේද එම හේතු නිරුද්ධ වීමෙන් හට ගත් දෙයද නිරුද්ධ
වෙයි. මෙය ඉතා හොදින් වටහා ගැනීමෙන් අනිත්‍ය ස්වභාවය දැකිය හැකිය.
ස්ථිරවු නිත්‍ය වු කිසිවක් ලොව නැත. ලෝකය යනු තමා තුලම මිත්‍යා දෘෂ්ඨිය
නිසා උපදවා ගත් හේතු-පලයක් බව මනාව දැක අවබෝධ කල යුතුය. සම්මා දිට්ඨියට
පත්වීමට නම් තමා දැන් සිටින මිත්‍යා දෘෂ්ඨිය විනිවිද දැක
මිත්‍යාව,මිත්‍යාවක් ලෙසම දැකීම අත්‍යාවශ‍යයයි.
එබැවින් පටිච්ච සමුප්පාද න්‍යාය අවබෝධ කරන්නේ එය අනුගමනය කිරීමට නොව
එයින් නිදහස් වීමටයි. එයින් නිදහස්වීමයි, නිවනට පත්වීම. විකෘතිය දැන
අවබෝධ කර ප්‍රකෘතියට පත්වීමයි බුදුන් දෙසු මග.

තෙරුවන් සරනයි!

© Sarath Kohilawaththage

සමුදය හා නිරෝධය...

රවුමක් අදින්නට මුලින්ම තිතකින් පටන්ගන්නා රවුම අවසන් කරන්නෙත් ඒ
තිතෙන්මයි.සමුදය සහ නිරෝධය එකම තැනකම පැනවේ.

© Sarath Kohilawaththage

මධ්‍යම ප්‍රතිපදාව හා භෞතිකවාදය...

දේශපාලනය,සමාජ වාදය,මාක්ස්වාදය සියල්ලම භෞතිකවාදී මුලධර්ම මත පදනම්ව ඇත.ඔවුන්ට මනස සහ අධ්‍යාත්මය ද්වීතිකය.ඒ නිසා විෂය නොවේ.මමත්වය මනස මුලිකය.ද්‍රව්‍ය මුලික නොවේ.භෞතිකවාදය සහ විඤ්ඤාණවාදය යන අන්ත දෙකම බුදුදහමින් ප්‍රතික්ෂේප වෙයි.ලෝකයේ සැම විටම යමක් හට ගන්නෙ අන්ත දෙකක ගැටීමෙනි.බුදු දහම මේ දෙකටම නොවැටී දෙක එකක් කරගෙන මැදින් ගමන් කරයි.එය මධ්‍යම ප්‍රථිපදාවයි. © Sarath Kohilawaththage

සත්‍ය දැකීමේ පළමු පියවර...

ඔබට මෙළොවට ඉපදෙන කොට පැවති ළදරුවා බවට පත්නොවී සත්‍ය දැකිය නොහැකිය.එතැන
සිට මේ දක්වාම ඔබ මනස තුල පුරවා ගෙන තිබෙන්නෙ සත්‍ය වශයෙන්ම නොපවතින මායා
රූප ගොඩකි.ඒ බව දැන දැක අතීතය සිහිනයක් පමණක් බව දැකීමම ඔබ සත්‍ය දැකීම
දෙසට තබන පළමු පියවරයි.

රෝගාබාධ පිළිබඳ බුදු ඇසින්...

* චක්ඛු රෝගො – ඇසෙහි උපදනා රෝග-conjunctivitis,scleritis,glaucoma,…..
* සෝත රෝගො – කනෙහි උපදනා රෝග-otitis media,o.externa,bpv…
* ඝාණ රෝගො – නාසයෙහි උපදනා රෝග-nasal congestion,bleeding,rhinitis
* ජිව්හා රෝගො – දිවෙහි උපදනා රෝග-aphtous ulcers,candidiasis
* කාය රෝගො - හිසෙහි උපදනා රෝග-Migraine,
* සීස රෝගො - හිසෙහි උපදනා රෝග,-tumors.ICH
* කණ්ණ රෝගො - කනෙහි පිටත උපදනා රෝග.-mastoditis….
* මුඛ රෝගො - මුඛයෙහි උපදනා රෝග-
* දන්ත රෝගො - දත් වල රෝග- dental caries,periodontal abcess,
* කාසො - කාසය (ක්ෂය රෝගය)-tuberculosis.asbestosis…
* සාසො - ශ්වාසය (ඇදුම රෝගය)-bronchial asthma,copd…
* පිනාසො - පීනසය (පීනස් රෝගය)-cattha,
* ඩහො - දාහය (දැවීම, පිළිස්සීම)-thyrotoxicosis,
* ජරො - හුණය (උණ රෝගය)-fever.
* කුච්ජි රෝගො – කුසෙහි උපදනා රෝග-gastritis,duodenitis
* මුච්ඡා - මූසය (සිහි නැති වීම)-LOC.fainting.coma
* පක්කන්දිකා - රක්තාතීසාරය (ලේ අතීසාරය රෝගය)-gastroenteritis…
* සූලා – ශූලය (අර්ශස් රෝගය)-haemarrhoids,ulcers.IBS
* විසූචිකා - විසූචිකය (කොලරා රෝගය)-cholera.typhoid
* කුට්ඨං - කුෂ්ඨය-eczema.
* ගණ්ඩො – ගඩුය (පිළිකාව ගෙඩිය)-pempigous,
* කිලාසො - කිලාසය (හමේ රෝගය)-skin diseases…..dermatitis
* සොසො – සොසය (ස්වාශය රෝගය, වියලීම)
* අපමාරො – අපස්මාරය (මීමැස් මොරය)-epilepsy,dyskinetic disoders
* දද්දු - දදය-rashes,popular diseases.
*කණ්ඩු – කණ්ඩුතිය (කැසීම කඩුවේගන් රෝග)
රබසා – නියෙන් කැසූ තැන වන රෝගය, කැසීමෙන් ගෙඩි හට ගත් රෝග
* විතචිජිකා – විචර්චිකාව -rashes
(කුෂ්ට විශේෂයක් පණු හොරි රෝග)
* ලොහිත පිත්තං – රත්පිතය (ලේ පිත)-haematalogical disoders
* මධුමෙහො – මධුමේහය (දිය වැඩියාව)-diabetes mellitus
* අංසා - අංශභාග රෝගය-TIA,CVA….
* පිළකා – පිළිකාය-tumors,cancers..
* භගන්දලා - භගන් - දළාය (මුත්ර – මල මාර්ගයන් අතරෙහි ඇතිවන තුවාලයක්)-urological..
* පිත්ත සමුට්ඨානා ආබාධා - පිතින් වන රෝගය (පිතින් හට ගැනීම)-cholecystitis,ab
* සෙම්හ සමුට්ඨානා ආබාධා - සෙමින් වන රෝගය (සෙමින් හට ගැනීම)-hypersensitive dis..
* වාත සමුට්ඨානා ආබාධා - වාතයෙන් වන රෝගය (වාතයෙන් හට ගැනීම)-airbone diseases
* සීතං - සීතය (සිහිල් වූ, ශීතල වූ)-
* උණ්හං - උෂ්ණය (උණුසුම්)-hot flashes
* ජිඝච්ඡා - ක්ෂුයධාය (බඩගින්න)-hungry
* පිපාසා - පිපාසය (පිපාසාව, බීමට ආශාව)-thirst
* උච්චාරො - අහරමලය (අශූචි, මල)-
පස්සාවො - මුත්රීය-urine
අ.නි. දුතියපණ්ණාසකයෙ සචිතිත වග්ගයට අයත් ගිරිමානන්ද සූත්‍රය ඇසුරිනි.


© Sarath Kohilawaththage

--
sanju

62 ක් වූ මිත්‍යාදෘෂ්ටි...

දීඝ නිකායේ මුලටම තියන බ්රහ්මජාල සුත්රයේ බුදුන්වහන්සේ විසින් 62 ක්වු මිත්යා දෘෂ්ඨි ගැන දේශනා කරනව.ඇයි හරියටම 62 ක් වුනේ?මේක විසදගන්න ඕනෙ,සාමනේර බණ පොතෙන්.එතන තියනව 1 සිට 9 දක්වා සංඛ්යා වලින් කියවෙන ධර්මය කුමක්ද කියල. ඒ අනුව 6 නම් සලායතනයනය.චක්ඛු,සෝත,ඝාණ,දිව්හා,පොට්ඨබ්බ,මන යන ආයතන 6 තමයි සලායතන.6 ක් තිබුනට ලොක්කා තමයි මනායතනය.අනිත් පහම සේවය කරන්නෙ මනායතනය සදහායි.අනිත් පස් දෙනා පස් ආකාරයක තොරතුරු මනායතනයට සපයනව.ඒ ඔක්කොම නාම-රූප කියන සංකේතයට පෙරලල තමයිමනායතනය වාර්තා කර ගන්නෙ. ඔය නාම-රූප දෙක තමයි 62 කියන තැන 2 ඉලක්කමෙන් නියෝජනය වෙන්නෙ.මේ ලෝකෙ තියන ආගම්,දර්ශන,විද්යා,දැනුම යනාදි සියල්ල්ලම ඔය 62 ට යටත්.සලායතන සහ නාම-රූප දෙක ඉක්මව ගිය කිසිවක් හෝ කිසිවෙක් හෝ බුදුන්වහන්සේ පහළ වන විට මේ තුන් ලෝකයේම හිටියෙ නැහැ. බුදුන්වහන්සේගේ විශේෂත්වය මෙම බඹ දැල ඉරාගෙන පටිච්ච සමුප්පාද චක්රයෙන් මිදී මෙතෙක් නෑසු,නොදුටු ධර්මයක් දේශනා කිරීමයි."පුබ්බේ අන්නුත්ස්සුතෙසු ධම්මෙහි චක්ඛුං උදපාදි,ඤානං උදපාදි,පඤ්ඤා උදපාදි,විජ්ජා උදපාදි,ආලොකො උදපාදි කියල මුලු තුන් ලෝකයටම සම්මා දිට්ඨිය විවර කලේ,මැදුම් මග විවර කලේ,නිර්වාන මග විවර කිරීමයි. එතෙක් මුලු ලෝකයාම පැටලී සිටියේ මේ 62 ක්වු බඹ දැලෙහිය.අදත් සියලු ආගම්,දර්ශන,මිනිස් දැනුම සියල්ලම මනස ඉක්මවා නොයයි.නාම-රුප ඉක්මවා නොයයි.මේ එකට තියන නාම-රූප දෙක දෙකක් කොට වෙන් කර, මනස ඉක්මවා යාමෙන්, පමනයි සම්මා දිට්ඨිය පහල වෙන්නෙ.මේ සදහා බුදුන් දෙසු මග පිලිපැදීම අනිවාර්යයි.තෙරුවන් සරණයි!මේ දහම් පදය සම්මත සිංහල අවුරුද්දේ පුණ්ය කාලය ගත කරන ඔබට මෙනෙහි කිරීම සදහායි. © Sarath Kohilawaththage

මඳක් සිතන්න...

මහනුවර සිට කොළඹට බස් එකේ අවදියෙන් ගියත්,එයා දන්නෙ බස් එක ගිය පාරේ මග
සළකුණු විතරයි.දුම්- රිය කියල තවත් මගක් කොළඹට යාමට ඇති බව දන්නෙත්
නැහැ.එහි මග සළකුණු දන්නෙත් නැහැ.හැබැයි හෙලිකොප්ටර් එකකින් ගියොත්
මහනුවර සිට කොළඹට යාමට බිමින් ඇති සියලු මාර්ග දකිනව.වාහනයට නැගපු තැන
සිට නිදාගෙන ගිහින් කොළඹදි අවදි වුනොත් ඔහු මේ මග සළකුණු එකක්වත් දන්නෙ
නැහැ.මහනුවරදි නිදාගත් බව සහ කොළඹදි අවදි වු බව විතරයි දන්නෙ.වෙන කෙනෙකුට
මග කියන්න ,මග සළකුණු කියන්න නොදන්නව වුනත් ඔහුත් කොළඹ ගිහින් ඇත.

© Sarath Kohilawaththage

සසර...

සසර ගමන විශාල වංගු ප්රමාණයක් ඇති කදුකරයේ ගලන ගගකට උපමා කලොත්,ගගදිගේ ඔරුවක් හෝ පාරුවක් පැදගෙන යන්නා දකින්නේ එක වංගුවක සිට අනිත් වංගුව දක්වා ගග ගලන කොටස පමනකි.ජීවිත කාලයක්ද එසේය.ශාරීරික උපතක සිට මරණය දක්වා පමනකි. නමුත් අහසින් යන්නා මුලු ගංගාවම දකියි.ගග ඇරඹෙන තැන සිට මහා සාගරය දක්වාම දැකිය හැකිය.තවත් සුක්ෂණව අහසේ සිට බලන විට මුහුදෙන් සහ ගගෙන් වාෂ්ප වන ජලයෙන් වළාකුලු සැදී කදු මුදුනට වැස්ස මගින් ගෙනයාමෙන් ජලය ගලන චක්රයක්ම දැකිය හැකිය.එවිට මෙහි අගක් මුලක් නැති චක්රයකි..බුදුන් වහන්සේගෙ දැක්ම සහ ප්රතක්ජන දැකීම මෙසේ ආසන්න උදාහරණයකින් කිව හැකිය. © Sarath Kohilawaththage

මමත්වයෙන් මිදීම...

කුමක් කිව්වද,මතුපිටින් කුමක් පෙන්වුවද,
මමත්වය අතහැරීමට,
මිනිසුන් ඉතාමත් බයයි.
මමත්වයෙන් තොර පැවැත්මක් ඇද්ද?
මමත්වය අහිමිවීම මුලු ලෝකයම අහිමිවීමක් නොවේද?
පුද්ගලිකත්වය,සමාජය තුල පැවතීම,අන්යයතාවය,
මගේ දැනුම,තත්වය මේවාට කුමක්වේද?
මේ කි නොකී සියලු සුපුරුදු තත්වයවු මමත්වය නැති වු විට,
කුමක් වේවිද මට..
දන්නා තත්වයෙන් නොදන්නා තත්වයකට වැටීමට,
මිනිසුන් බොහෝ බයයි.මරණයට මෙන් බයයි.
එනමුත් සත්යය නම් හාත්පසින්ම වෙනස්ය.
මමත්වය යනු ව්යාජත්වයකි.වෙස් මුහුණකි,මහා බරකි.
අදුරේ සැගවීමකි.
දුකේ ගැලීමකි.මිත්යාදැකීමකි.
මමත්වය අතහැරීම නියම මුහුණුවර
අනාවරණය වීමකි.සැබෑ තත්වයට පත්වීමකි.දුකෙන්මිදීමකි.
එතෙක් මෙතෙක් අත් නුදුටු මහා ප්රීතියට පත්වීමකි.
ස්වභාවය සමග එක්වීමකි.අදුරෙන් අලෝකයට පත් වීමකි.
මරන බියෙන් මිදීමකි.

© Sarath Kohilawaththage

බුදුදහම යනු?

බුදු දහම ඉතාම කෙටියෙන්..
බුදුදහම ඉතා කෙටියෙන් කිව්වොත්,මෙහෙමයි කියන්න වෙන්නෙ.මිත්යා දෘෂ්ඨිය
නිසා,දුක් විදිමින් සසර ගමන් කරන සත්වයා,සම්මා දිට්ඨියට පත් වුවහොත්
දුකෙන් මිදී,විකෘතිය නැවත ප්රකෘතිය බවට පත්කර ගෙන යථා ස්වභාවයට පත්ව
සසරෙන් මිදෙයි.
බුදු දහම හේතු - පල වාදයක් යැයි සමහරු කියන්නේ සියල්ල වරදවා
ගැනීමෙනි.හේතු-පල වාදය ස්වභාවිකව පවතින්නක් නොවේ.හේතුව අවිද්යාව හෙවත්
මිත්යා දෘෂ්ඨිය වන විට සකස්වන විකෘතියකි,හේතු-පලවාදය.
ස්වභාවික තත්වය හෙවත් නිර්වානය හේතු-පලයකින් උපදින්නක් නොවේ.සසර
ගමන,කර්මය,නියතයන් නොවේ.ඒවා නියතයන් නම් වෙනස් කරන්නට නොහැකිය.නමුත්
වැරදියට දැකීම නිසා සිදුවන විකෘතිය නිවරැදිව දැකිමෙන් අවසන්වේ.
සැබවින්ම නැති පුද්ගලයෙක් සිතින් මවා ගැනීම නිසා ඇතිවන තත්වයකි සසර
ගමන.ස්වභාවය තුල පවතින ක්රියාවන් තමන් කරන දෙයක් ලෙස වරදවා ගැනීමෙන්
කර්මය හට ගනී.අහක යන නයි රෙද්ද පල්ලේ දාගෙන කනවා ,කනවා කීමකි
කර්මය.කර්මය,පුනර්භවය,සත්වයා,සසර ගමන,31 තලය යන මේ සියල්ලම වරදවා දැකීම
නිසා සිතෙන්ම උපදවා ගත් දේවල්ය.
මේ සියලුම ගැටලු මිත්යා දෘෂ්ඨිය හෙවත් වරදවා දැකීම නිසාය.දැකීම
නිවරැදිවීමෙන් හෙවත් සම්මා දිට්ථියට පත්වීමෙන් සියලු දුක් ,ගැටලු විසදේ.
සම්මා දිට්ඨියට පත්වීමෙන් හේතු-පලවාදයත්,කර්මයත්,සසරත්,මමත්
සම්පුර්ණයෙන්ම අතුරුදහන්වෙයි.සම්මා දිට්ඨියට පත් නොවී වැරදි දැකීම නිසා
හට ගන්නා තණ්හාව අවසන් කල නොහැකිය.තෙරුවන්සරණයි!

© Sarath Kohilawaththage

--
sanju